Tiến sĩ Võ Thị Quý nói về kinh doanh đa cấp

 
Bán hàng đa cấp đã phát triển trên thế giới từ rất lâu, là một mô hình kinh doanh hiện đại, và mang tính nhân văn cao. Tuy nhiên, vào đến thị trường Việt Nam, nó lại xuất hiện một số biến tướng, lừa đảo. 

1. Bán hàng đa cấp là gì ?

“Bán hàng đa cấp (Kinh doanh theo mạng) là hoạt động kinh doanh bán hàng, trong đó hàng hóa được đưa từ nhà sản xuất tới tay người tiêu dùng cuối cùng mà không phải qua các đại lý hay cửa hàng bán lẻ.Các chi phí quảng cáo, tiếp thị, khuyến mại…được dùng để trả thưởng cho nhà phân phối. Đây là phương thức kinh doanh tận dụng chính thói quen của người tiêu dùng: khi sử dụng sản phẩm, dịch vụ tốt thường đem chia sẻ cho người thân, bạn bè. Đây là một hình thức kinh doanh tiến bộ được nhiều nước tiên tiến trên thế giới áp dụng.

Nhà nước ta cũng đã công nhận và ban hành luật Bán hàng đa cấp vào ngày 24.8.2005, Nghị định 110/2005/NĐ-CP. Những doanh nghiệp muốn được cấp Giấy đăng ký tổ chức bán hàng đa cấp thì cần phải đáp ứng 5 điều kiện: Phải ký quỹ 1 tỷ đồng Việt Nam tại một ngân hàng thương mại hoạt động tại Việt Nam. Kinh doanh hàng hóa phải phù hợp với ngành nghề ghi trong giấy chứng nhận đăng ký. Phải được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh trong trường hợp kinh doanh hàng hóa thuộc danh mục hàng hóa kinh doanh có điều kiện. Phải có chương trình bán hàng minh bạch và không trái pháp luật. Phải có chương trình đào tạo người tham gia rõ ràng.

2. Bán hàng đa cấp tại Việt Nam:

Hoạt động kinh doanh này đã xuất hiện ở nước ngoài từ những năm đầu của thế kỉ XX. Tuy nhiên, khi vào Việt Nam “Bán hàng đa cấp” đã xuất hiện một số hình thức “biến tướng” thu lợi nhuận dựa trên sự lừa đảo. Theo Ts Võ Thị Quý (giảng viên khoa Quản trị Kinh doanh, Trường Đại học Kinh tế TPHCM): “Hoạt động bán hàng đa cấp hiện nay chưa có được quản lí chặt chẽ nên nó nảy sinh ra nhiều hình thức kinh doanh xấu như lừa đảo người tiêu dùng. Mục tiêu của chúng ta là bảo vệ lợi ích người tiêu dùng và những hình thức kinh doanh chính đáng. Không chỉ vì một số cá nhân làm ăn không chính đáng mà để ảnh hưởng tới lợi ích người tiêu dùng hay tới những người làm ăn chân chính. Nên ta phải có hệ thống pháp luật thật chặt chẽ để quản lí hoạt động này”.

Đối tượng dễ bị các công ty biến tướng lừa đảo lại là các bạn sinh viên. Lí do vì sao thì Ts Quý cũng cho rằng : “Các bạn đó bị lừa là do các bạn thiếu kinh nghiệm hoặc không có đủ khả năng để nhận thức đó là một tổ chức lừa đảo. Sinh viên thì thường mong muốn có thu nhập. Khi được nghe về các khoản hoa hồng rất cao từ các công ty này thì các bạn cảm thấy rất ham muốn, nôn nóng được tham gia mà không chịu tìm hiểu kĩ trước khi có quyết định”.

Cũng theo Tiến sĩ Quý thì để hoạt động kinh doanh đa cấp trở thành một hoạt động kinh doanh chân chính thì phải : “ Về phía môi trường kinh doanh phải có một khung pháp lí, tức Nhà nước phải ban hành một bộ luật nào đó để ngăn ngừa và phải có những trừng phạt thích đáng. Vì nếu môi trường chặt chẽ thì người ta không thể lợi dung những sơ hở nào để kiếm lời bất chính được. Về mặt cá nhân thì phải gia tăng nhận thức về đạo đức kinh doanh. Như trong các trường đại học dạy về quản trị hay kinh tế tức là dạy sinh viên cách làm ăn kinh doanh khi ra trường thì nên chú trọng dạy vấn đề đạo đức nghề nghiệp và đạo đức kinh doanh”.

3. Nhận diện :

Để tránh rơi vào tình trạng bị lừa đảo thì có một số cách để các bạn sinh viên nhận diện các dấu hiệu lừa đảo của hoạt động kinh doanh bất chính.
-Thứ nhất, yêu cầu người muốn tham gia phải đặt cọc, phải mua số lượng hàng hoá ban đầu hoặc phải trả một khoản tiền để được quyền tham gia mạng lưới bán hàng đa cấp.
-Thứ hai, không cam kết mua lại với mức giá ít nhất là 90% giá hàng hóa đã bán cho người tham gia để bán lại.
-Thứ ba, cho người tham gia nhận tiền hoa hồng, tiền thưởng, lợi ích kinh tế khác chủ yếu từ việc dụ dỗ người khác tham gia mạng lưới bán hàng đa cấp.
-Thứ tư, cung cấp thông tin gian dối về lợi ích của việc tham gia mạng lưới bán hàng đa cấp, thông tin sai lệch về tính chất, công dụng của hàng hóa để dụ dỗ người khác tham gia.

Như vậy, “Kinh doanh đa cấp” bản chất không phải là một hoạt động lừa đảo, mà chỉ có một số cá nhân làm ăn không chân chính làm mất đi hình ảnh của nó. Để tránh không rơi vào tình trạng bị “lừa” thì các bạn sinh viên cần tìm hiểu thông tin về công ty mà mình sẽ tham gia một cách kĩ lưỡng và cặn kẽ nhất.

Posted in: Tin tức